Thông báoTôi hành động

Giới thiệu sách được đề cử cho Giải thưởng Book Hunter 2016

giai-thuong-book-hunter

Book Hunter xin giới thiệu những cuốn sách được đề cử  cho Giải thưởng Book Hunter lần thứ I. Rất mong các bạn tham gia bình chọn. Sự bình chọn chính là tấm lòng tri ân của các bạn gửi tới các dịch giả, tác giả mà các bạn yêu thích.

Đây là những cuốn sách được xuất bản trong khoảng quý III năm 2015 đến quý III năm 2016.

Thời hạn bình chọn: 23h00 ngày 15/11/2016

Các bạn hãy click vào link dưới đây để bình chọn:

https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScwIbIKLcpXWxh1Fx6B_bi7wBnaLTFDbnuY3TVM9O9KioMIMA/viewform?c=0&w=1

Các bạn có thể theo dõi tổng lược về các cuốn sách được đề cử theo các hạng mục như sau:

 

  1. Kiến thức nền tảng

#1. Những mảnh ghép văn hóa (Dịch giả Đoàn Văn Chúc – Tập hợp các tác giả Enrich Fromm, Levi Strauss, Baudrillard, Aileau và Cazeneuve.)

Mảnh ghép văn hóa là tập sách quan trọng về các lý thuyết nền tảng về văn hóa học. Cuốn sách này phân tích dạng lễ tết, nghi thức, truyền thống dưới góc nhìn lịch sử và tâm lý học. Dịch giả Đoàn Văn Chúc đã tập hợp những bài viết về chủ đề này từ các nhà dân tộc học, phân tâm học như Enrich Fromm, Levi Strauss, Baudrillard, Aileau và Cazeneuve. Thực chất, Mảnh ghép văn hóa là một cuốn sách cần phải có trên giá sách của bất kỳ ai muốn nghiên cứu về xã hội, chứ không chỉ gói gọn trong phạm vi văn hóa học, dân tộc học hay tâm lý học.

Về dịch giả, Đoàn Văn Chúc là một dịch giả rất có tiếng trong chuyên ngành văn hóa học và dân tộc học ở Việt Nam. Ông đã từng bán nhà bán cửa để đầu tư vào công việc tổ chức dịch thuật những đầu sách có giá trị về văn hóa học. Hiện nay, tiếp nối công việc còn đang dang dở của ông, GS Đỗ Lai Thúy đang tổ chức dịch thuật rất nhiều đầu sách học thuật và dần dần xuất bản thành hệ thống Tủ sách Văn hóa học.

#2. Vật lý hiện đại – Cao Chi

Vật lý hiện đại của Cao Chi là một phác thảo tổng quan những kiến thức cơ bản nhất của vật lý hiện đại mà hiện đang có ảnh hưởng tới nhiều lĩnh vực khoa học và triết học. Đề cập tới những lĩnh vực quan trọng nhất và thời sự nhất của vật lý hiện đại, tác giả của cuốn sách này hi vọng có thể giúp ích cho các bạn đọc không chỉ các bạn học tập và công tác trong ngành vật lý mà còn cho nhiều bạn đọc ở nhiều ngành khác (sinh học, triết học, nghệ thuật) dễ dàng tiếp cận với các vấn đề khác của vật lý hiện đại.

Ngoài các lý thuyết thống nhất cuốn sách còn đề cập đến vấn đề đối xứng trong khoa học, nghệ thuật và mối liên quan giữa vật lý với tôn giáo và sinh học.

#3. Sự hình thành biểu tượng ở trẻ em (Dịch giả: Nguyễn Xuân Khánh, Hoàng Hưng/Tác giả: Jean Piaget)

Đây là một cuốn sách khó đọc với nhiều thuật ngữ chuyên ngành phức tạp, nhưng là một trong số các cuốn sách quan trọng về tâm lý học giáo dục, lĩnh vực vẫn còn mới ở Việt Nam. Trong sách này, Piaget khảo sát những giai đoạn dẫn dắt đứa trẻ sử dụng phép biểu trưng trong các hoạt động trí tuệ và vui chơi, từ đó sinh ra chức năng tượng trưng. Phép biểu trưng dựa trên khả năng sử dụng cái biểu nghĩa hoàn toàn khu biệt khỏi cái được biểu nghĩa (những sự bắt chước hoãn lại, những hình ảnh tâm trí hay những ký hiệu võ đoán cũng như những sự biểu đạt bằng ngôn ngữ), cho phép hình dung lại một vật, một hành động hay một tình huống ngay cả khi những thứ đó không được tri giác hiện thời, dù trực tiếp hay gián tiếp (bằng những chỉ dấu).

Hai dịch giả Nguyễn Xuân Khánh và Hoàng Hưng đã làm việc rất vất vả trong quá trình dịch cuốn sách này. Một trong các vấn đề phức tạp nhất đó là đưa ra các khái niệm về tâm lý học phức tạp, điều mà các từ điển Việt Nam vẫn còn thiếu vắng.

#4. Sự kiến tạo xã hội về thực tại (Dịch giả: Trần Hữu Quang/ Tác giả: Peter L. Berger và Thomas Luckmann)

Tập sách bao gồm ba phần, trong đó luận điểm then chốt của hai tác giả nằm trong phần 2 và phần 3. Ở phần nhập đề, hai tác giả đã điểm qua lịch sử hình thành môn xã hội học nhận thức để định vị cách hiểu và lối tiếp cận của mình, đặc biệt là để định nghĩa lại đối tượng của bộ môn này. Phần 1 đề cập tới những đặc trưng của đời sống thường nhật, cách lãnh hội của cá nhân đối với đời sống thường nhật, và kiến thức trong đời sống thường nhật, trong đó phương tiện quan trọng nhất để có được thứ “kiến thức đời thường” này chính là ngôn ngữ. Phần 2 đề cập tới các nội dung của quá trình định chế hóa và của quá trình chính đáng hóa đối với các trật tự định chế; đây là phần mà hai tác giả trình bày “quan niệm căn bản” của mình “về các vấn đề của bộ môn xã hội học nhận thức”. Phần 3 bàn đến quá trình xã hội hóa, trong đó đặc biệt đi sâu vào những nội dung như tiến trình nội tâm hóa và tiến trình hình thành căn cước của cá nhân; đây là phần mà hai tác giả “ứng dụng” quan niệm xã hội học nhận thức của mình “vào bình diện ý thức chủ quan, và từ đó xây dựng một chiếc cầu lý thuyết nối đến các vấn đề của ngành tâm lý học xã hội”. Phần kết luận bàn về tầm quan trọng của môn xã hội học nhận thức đối với lý thuyết xã hội học xét một cách tổng quát. Đây là một cuốn sách quan trọng cho những ai muốn theo đuổi chuyên ngành Xã hội học.

#5. Sâu xa hơn nguyên tắc không đổi (Dịch giả: Thân Thị Mận/ Tác giả: Sigmund Freud)

Trong cuốn sách này, Freud chứng minh rằng nếu như chúng ta đẩy đến cùng cái  logic, nguyên tắc đầu tiên này dẫn chúng ta đến một cái “Sâu xa hơn” không thể bác bỏ: “xung năng chết”. Cái chết dường như không chỉ là kì hạn không thể khác của mọi sự sống, mà phiền toái hơn, còn là cái đích cuối cùng của sự sống. Đây chính là kết luận mà ông đạt tới ở những trang cuối trong chứng minh của mình: “Niềm tin mà chúng tôi đã có được, niềm tin rằng đời sống tâm trí, thậm chí có thể là đời sống thần kinh nói chung, bị  thống trị bởi xu hướng hạ thấp, duy trì sự bất biến và gạt bỏ căng thẳng bên trong do các kích thích gây ra (bằng nguyên tắc Nirvana, nếu chúng ta sử dụng cách diễn tả của Barbara Low), niềm tin ấy theo chúng tôi là một trong những lí do mạnh mẽ nhất làm cho chúng tôi tin vào sự tồn tại của xung năng chết”.

Chính sự thật này là điều mà Freud mời chúng ta khám phá từng bước trong suốt phần lớn nội dung tiểu luận. Nhưng sự thật này lại che giấu/che phủ một sự thật khác, cũng quan trọng như vậy, và sự thật ấy sẽ là nội dung của phần cuối cuốn sách: nếu như sự sống vẫn tiếp nối, bất chấp xung năng chết, là bởi vì có những sức mạnh khác kháng cự xung năng này, đó là “xung năng sống” hay “xung năng sinh tồn”.

 

  1. Lối về kinh điển

Tiêu chí: Trong hạng mục này, chúng tôi trao giải cho phần dịch của những tác phẩm kinh điển đã được thời gian khẳng định giá trị, được thế giới thừa nhận. Các phần dịch này yêu cầu một ngôn ngữ rõ ràng, mạch lạc; thể hiện được tinh thần và phong cách của bản gốc; và tất nhiên không thể thiếu các chú giải.

#1. Walden – Một mình sống trong rừng (Dịch giả: Hiếu Tân/ Tác giả: Henry David Thoreau)

Walden là một hồi tưởng đầy chiêm nghiệm suy tư của Henry David Thoreau về quãng đời “hai năm hai tháng hai ngày” sống một mình trong một mảnh đất rừng bên cạnh đầm Walden, “Giọt nước của Trời”, “đáng yêu hơn kim cương” trong một ngôi nhà tự xây lấy, và bằng lao động của chính đôi tay mình. Ở Walden, ông đã số́ng nhiệt thành say mê đầy tỉnh thức “Tôi đi vào rừng bởi vì tôi muốn sống thong dong, chỉ đối diện với những sự kiện tinh tuý nhất của cuộc sống, và xem thử tôi có thể học được những gì nó phải dạy tôi hay không, và không để đến khi tôi gần chết mới khám phá ra rằng mình chưa hề sống”. Ông chủ trương sống đơn giản vì “Phần lớn những xa xỉ và cái được gọi là tiện nghi không chỉ không tuyệt đối cần thiết, mà còn rõ ràng cản trở việc nâng cao phẩm giá con người”. Ông mang vào rừng giấc mơ về một cuộc sống vô ưu đầy vui thú.

#2. Lời dạy của Rumi (Dịch giả: Nguyễn Kim Liên, Trần Thị Ánh Ngọc/ Tác giả: Rumi)

Lời dạy của Rumi là tập hợp những bài thơ của bậc thầy Sufi Islam với danh xưng Rumi. Rumi khi xuất hiện phương Tây đã khiến phương Tây chấn động. Ông cũng là một trong các bậc thầy có ảnh hưởng đến Osho, sánh ngang với Thích Ca Mâu Ni, Jesus Christ và Trang Tử. Nhiều bạn đọc khi đọc Rumi đều trầm trồ thốt lên rằng đó đích thực là một bậc chứng ngộ tràn ngập tình yêu.

Thơ Rumi rất khó dịch. Nếu dịch bằng những ngôn từ trần tục thì tất cả các diễn giải sẽ trở nên trần tục và thơ ông không khác nào các bài thơ tình trai gái tầm thường. Nếu dịch bằng một tâm thức đang tìm kiếm Thượng Đế hay điều thiêng, bạn sẽ khiến thơ ông khô cứng bởi các triết luận và thuyết giáo. Đạt được sự hài hòa trong thơ ông thì chính bản thân bạn cũng phải có sự hài hòa ở bên trong.

Ở Việt Nam, người biết đến thế giới Islam không nhiều, người biết đến Rumi lại càng ít ỏi, thế nên người dám dịch và xuất bản Rumi đều rất dũng cảm. Dù bạn có thật sự cảm nhận và bay bổng được cùng với đôi cánh phượng hoàng của Rumi hay không thì bạn cũng nên đọc cuốn sách này. Bởi đó là một trong những nỗ lực của người làm sách đang cố kéo các bạn khỏi “loài kền kền ăn xác thối”.

#3. Bài hát chính tôi (Dịch giả: Hoàng Hưng/ Tác giả: Walt Whitman)

Song Of MyselfBài Hát Chính Tôi – tác giả Walt Whitman do nhà thơ Hoàng Hưng chuyển thể tiếng Việt. Walter “Walt” Whitman là người mở ra thứ thơ thực sự Mỹ, là cha đẻ của thơ tự do không vần Mỹ và là người có ảnh hưởng lớn nhất đến thơ Mỹ trong suốt một thế kỷ. Bài hát chính tôi không phải là khúc hát riêng tư về bản thân tác giả, mà có tham vọng trở thành thiên sử thi của người Mỹ đương thời. Với hàng ngàn câu thơ vừa tả thực đến chi tiết vừa phóng tưởng đến kỳ thú, vừa kể chuyện vừa luận bàn nhiều mặt đa đạng và khác biệt, thậm chí đối nghịch của đời sống và người Mỹ ở nửa đầu thế kỷ 19. Do hoàn cảnh đặc thù, người Mỹ lúc lập quốc là sự kết hợp giữa con người hoang dã (thô dân da đỏ, những người châu Âu khai phá miền Tây) và con người “văn minh” nên tính cách dầu tiên dễ nhận thấy ở người Mỹ: tự do phóng túng.

Dưới mỗi đoạn thơ là phần bình và phân tích, để giúp bạn đọc phần nào hiểu được những ẩn ý sâu xa, những tính cách đặc thù hay khát vọng của người Mỹ.

#4. Faust (Dịch giả: Quang Chiến/ Tác giả: Johann Wolfgang von Goethe)

Faust là bản giao ước giữa khát vọng vĩnh hằng của con người và quyền năng tưởng chừng vô biên của Quỷ. Cuốn sách chưa bao giờ lọt lưới khỏi hạng mục sách kinh điển trong bất kì cuộc bình chọn nào đã được Nhã Nam lựa chọn tái bản lại vào năm 2015. Vẫn trung thành với bản dịch chất lượng của Quang Chiến, sự trở lại của Faust còn rực rỡ vô cùng bởi thiết kế bìa vô cùng phù hợp với không khí và diễn biến của câu chuyện.

Ở Việt Nam, Faust không còn quá xa lạ với người đọc. Tuy nhiên, mặc cho bao thời đại đã trôi qua, cuốn sách vẫn còn giữ nguyên giá trị của nó.

“Faust là sự tinh túy trong sáng nhất, sâu sắc nhất của thời đại, được tạo ra từ những gì mà toàn bộ thời đại chứa đựng và cả những gì thời gian sẽ còn chứa đựng.”

– Friedrich Wilhelm Joseph Schelling, triết gia Đức

#5. Nghệ nhân và Margarita (Dịch giả: Đoàn Tử Huyến/ Tác giả: Mikhail Bulgakov)

Nếu có tấn bi kịch dành cho số phận của tiểu thuyết, Nghệ Nhân và Margarita của M. Bulgakov hẳn sẽ được nhớ đến đầu tiên. Trong suốt 12 năm sáng tác, cuốn tiểu thuyết bị xé, đốt, viết đi viết lại nhiều lần; bị gây khó dễ trong việc xuất bản, đến khi xuất bản lại bị “cắt xén đến mức man rợ”. Tuy nhiên, mặc cho những cản trở, Nghệ Nhân và Margarita vẫn là một tác phẩm tuyệt đỉnh của nền văn học Nga, không phải bởi độ dày mà bởi tinh thần phá hủy – tái tạo ẩn chứa trong từng trang viết. Toàn bộ cuốn sách là ba câu chuyện được xây dựng song song: Hiện thực xã hội Liên Xô ở thành phố Moskva những năm 1920-1930 với những trò lố lăng, lai căng của giới trí thức, quý tộc; hiện thực cuộc sống của Nghệ Nhân như đại diện cho những con người sống bằng sáng tạo đích thực và  một hiện thực khác về cuộc đời của triết gia lang thang Jesus Christ và Tổng trấn La Mã Pilato.

Năm 2016, bản dịch hoàn hảo và công phu  Nghệ Nhân và Margarita của dịch giả Đoàn Tử Huyến được tái bản  xứng đáng trở thành một cuốn sách đặc biệt để có ở trên kệ sách của bất kỳ ai tôn trọng những “Nghệ Nhân”, yêu thích chứng kiến sự giả dối bị đập phá, hoặc đơn giản là muốn đọc để thấy một Liên Xô khác với những gì từng được văn học tụng ca trước đó.

#6. Lâu đài  (Dịch giả: Lê Chu Cầu/ Tác giả: Franz Kafka)

Lâu đài của Kafka từ trước đến nay vẫn là một cuốn sách chứa đầy ẩn dụ và biểu tượng. Con người bị đẩy vào lâu đài một cách bị động, thiếu đi thông tin cần thiết để nhận biết con người, nhà ở và phương hướng. Kafka khiến người đọc nhìn nhân vật mà liên tưởng đến chính mình – con người nhỏ bé bị quẳng vào một thế giới chỉ toàn những điều không biết, bất lực và vô định.

Lâu đài cũng là một tác phẩm đã được giới thiệu ở Việt Nam từ sớm với bản dịch của Trương Đăng Dung, và đạt được một vị trí nhất định trong lòng người đọc. Tuy nhiên, với bản dịch của Lê Chu Cầu, chắc chắn bạn đọc sẽ được tiếp cận một Lâu đài vừa gần gũi thân quen, lại vừa có nét khác biệt. Và nét khác biệt ấy, dù rất nhỏ, nhưng cũng xứng đáng để trở thành điểm nhấn cho lần tái bản này.

#7. Minh triết thiêng liêng (Dịch giả: Nguyễn Hồng Nhung/ Tác giả: Hamvas Béla)

Minh triết thiêng liêng của Hamvas Béla đưa người đọc bước vào hành trình tìm lại truyền thống minh triết xa xưa, để từ đó gặp gỡ con người cổ đại và tiếp cận vốn văn hóa cổ và văn hóa thời hiện đại. Cuốn sách còn bàn đến sự nhập định, sự tương đồng trong ngôn ngữ hình, chiêm tinh học,…  và mối quan hệ giữa nhà vua với dân chúng. Cuối cùng, cuốn sách tiến đến luận bàn về Kito giáo và truyền thống 7, cuộc chiến chống Kito và logic hợp nhất trong một số phần.

Nhìn chung, Hamvas Béla đã trình bày trước mắt người đọc cả một bề dày lịch sử, văn hóa, tôn giáo đồ sộ trong suốt tiến trình phát triển hàng ngàn năm của văn minh phương Tây. Minh triết thiêng liêng sẽ là một cuốn sách tuyệt vời, đầy ắp ý tưởng cho những ai yêu thích tìm hiểu ý nghĩa của những con số, hoặc có ham muốn “khảo cổ” lại lớp trầm tích của văn hóa cổ xưa.

#8. Con người trong thế giới tinh thần

Berdyaev cho rằng thống trị là mặt trái của tình trạng nô lệ. Con người không được trở thành ông chủ, mà phải là người tự do. Berdyaev nhấn mạnh: “Tự do là tự do không phải chỉ thoát khỏi các ông chủ, mà còn thoát khỏi các nô lệ nữa. Ông chủ bị hạn định từ bên ngoài, ông chủ không phải là bản diện cá nhân, cũng như kẻ nô lệ không phải là bản diện cá nhân, chỉ có người tự do mới là bản diện cá nhân, dẫu cho toàn bộ thế gian đều muốn nô dịch anh ta”…. Là một nhà nghiên cứu triết học tôn giáo, Berdyaev không bị tôn giáo kiểm soát. Chính nhờ thế, công trình nghiên cứu của ông mang tính khoa học nhiều hơn.

Con người trong thế giới tinh thần được Nguyễn Văn Trọng dịch và Nxb Tri Thức xuất bản năm 2015.

 

  1. Hiểu Việt Nam

Tiêu chí: Hạng mục này nhằm khuyến khích những tác phẩm nghiên cứu, khảo cứu về Việt Nam ở tất cả các lĩnh vực. Các tác phẩm có thể được viết dưới dạng nghiên cứu hoặc khảo cứu, có dẫn chứng thuyết phục, góc nhìn đa chiều, tránh cách phán xét cá nhân thiếu cơ sở. Ngôn ngữ sử dụng mạch lạc, có chú giải đầy đủ.

 

#1. Chuyện phiếm sử học (Tác giả: Tạ Chí Đại Trường)

Những ai từng đọc sử của Tạ Chí Đại Trường hẳn sẽ không thể bỏ qua Chuyện phiếm sử học  – cuốn sách được hoàn thành vào những năm cuối đời của ông.

Tác phẩm là tập hợp 6 ghi chép của nhà sử học Tạ Chí Đại Trường về những câu chuyện lịch sử Việt Nam. Trong số đó, 2 bài viết được tác giả tâm đắc nhất là loạt trilogy (gồm 3 câu chuyện nối tiếp) về triều Trần và nghiên cứu “Sex và triều đại”.

Chuyện phiếm sử học không được ghi chép theo lối chính sử, nhưng nói phiếm mà không phiếm, thực chất là những tiểu luận sắc sảo, thông tuệ nhưng cũng vô cùng dí dỏm của nhà nghiên cứu. Và với những bạn đọc tinh tế, chắc chắn sẽ đồng tình một điều rằng: Đây không chỉ là lịch sử mà còn là một tác phẩm văn chương được viết lại dưới ngòi bút của một người cả đời kể những câu chuyện lưu truyền trong dân gian.

#2. Thanh – Việt nghị hòa (Tác giả: Nguyễn Duy Chính)

Thanh – Việt nghị hòa là cuốn sách ghi chép lại tiến trình công nhận triều đại Quang Trung của nhà Thanh. Trước chiến thắng oanh oanh liệt liệt của Quang Trung, nhà Thanh rơi vào tình thế khó xử: Vừa không thể không công nhận triều đại Quang Trung, lại vừa phải dàn ra một vở kịch lớn để từ từ xóa đi nỗi nhục bại trận với nhiều tướng lãnh cao cấp tử thương.

Lịch sử, suy cho cùng, không đơn giản chỉ là vài dòng chữ ghi lại trên giấy. Phải đến gần 400 trang sách, Nguyễn Duy Chính mới tái hiện lại được phần nào bối cảnh và hành động của các nhân vật cách chúng ta hàng trăm năm lịch sử. Và cũng phải đến gần 400 trang sách phủ kín các sự kiện quan trọng từ hai triều đại Thanh – Quang Trung, triều đình phương Bắc mới chấp nhận công nhận nhà nước Việt ta.

#3. Đất nước Việt Nam qua các đời (Tác giả: Đào Duy Anh)

Đào Duy Anh là nhà sử học, tự điển học, nhà nghiên cứu văn hóa xuất chúng của Việt Nam. Những công trình nghiên cứu ông để lại là nguồn tài liệu giá trị cho sự nghiệp nghiên cứu của ngành khoa học xã hội nước nhà. Năm 2016, công trình nghiên cứu địa lí học lịch sử Việt Nam Đất nước Việt Nam qua các đời được phát hành. Cuốn sách tập trung nghiên cứu địa lí hành chính để nhận định cương vực của nước Việt Nam và các khu vực hành chính trải qua các đời từ khi dựng nước qua thời Bắc thuộc, trải đến thời tự chủ và cho đến thời nhà Nguyễn. Trong bối cảnh nhạy cảm hiện nay, việc nghiên cứu địa lí lãnh thổ khẳng định được tầm quan trọng của nó một cách rõ rệt; và Đất nước Việt Nam qua các đời  của Đào Duy Anh là một trong những công trình nghiêm túc, cụ thể, tỉ mỉ nhất, có đóng góp lớn trong quá trình nghiên cứu này.

#4. Những cạnh khía của lịch sử văn học (Nhóm tác giả: Đỗ Lai Thúy, Nguyễn Mạnh Tiến, Mai Anh Tuấn, Phùng Kiên, Cao Việt Dũng, Trần Ngọc Hiếu, Đoàn Ánh Dương)

Những cạnh khía của lịch sử văn học ghi lại tiến trình lịch sử văn học Việt Nam thế kỉ XX. Tuy nhiên, mốc thời gian “thế kỉ XX” lại là một khái niệm tương đối và không thật sự trùng khớp với thời gian biên niên. Cuốn sách là tập hợp những bài viết của các nhà nghiên cứu văn học có chuyên môn sâu về văn học Việt Nam, được soi chiếu trong nhiều khía cạnh khác nhau.

Với 7 bài tiểu luận, nhóm tác giả đã cung cấp cho người đọc những cách tiếp cận tuy không còn “hot” những vẫn giữ nguyên vẹn sự độc đáo khi áp dụng vào lịch sử văn học Việt nam, đồng thời từ đó giúp bạn đọc thấy sự chuyển dịch xu hướng của văn chương Việt Nam từ hiện đại đến đương đại.

#5. Liên minh sai lầm: Ngô Đình Diệm, Mỹ và số phận Nam Việt Nam (Tác giả: Edward Miller)

Cuốn sách Liên minh sai lầm: Ngô Đình Diệm, Mỹ và số phận Nam Việt Nam được Nhà xuất bản Đại học Harvard xuất bản năm 2013, lần đầu tiên được dịch và xuất bản tại Việt Nam. Từ góc độ của một nhà nghiên cứu người Mỹ, Edward Miller đã phác họa rõ nét, đa chiều hình ảnh Ngô Đình Diệm và đưa ra một cách giải thích riêng về mối quan hệ của Ngô Đình Diệm – Chính quyền Nam Việt Nam và Hoa Kỳ. Dựa trên lập trường của mình và nguồn tư liệu phong phú, tác giả đã có những luận điểm đánh giá về Hồ Chí Minh, về chủ nghĩa cộng sản, cách mạng miền Nam, phong trào Đồng khởi,… và đi sâu phân tích nguyên nhân thất bại của chính quyền Sài Gòn.

 

  1. Lời của “tôi”

Tiêu chí: Đây là những cuốn sách viết bằng thể loại hồi ký, du ký, nhật ký, tản văn hoặc tiểu thuyết dựa trên hiện thực. Những cuốn sách này có thể được dịch hoặc được viết bởi các tác giả thuộc thế hệ trước hay đương đại. Tiêu chí để chọn những cuốn sách này đó là sách phải được viết bởi cảm xúc chân thực, tạo được không khí thời đại, góc nhìn cá nhân độc đáo…

#1. Hai người điên giữa kinh thành Hà Nội – Nguyễn Bính

Từ trước đến nay, người ta chỉ biết đến Nguyễn Bính với tư cách là một nhà thơ. Ít ai biết được rằng nhà thơ Nguyễn Bính cũng viết tiểu thuyết, lại là cuốn tiểu thuyết kể về hai kẻ “ghê sợ đàn bà, ghê sợ yêu đương”, tự nhận mình là Hai người điên giữa kinh thành Hà Nội.

Nếu có ai trông chờ một tình cảm trai gái lãng mạn, những ái ân mong nhớ hay mối tình đơn phương giản dị, chân quê, rõ ràng cuốn tiểu thuyết độc nhất vô nhị này của Nguyễn Bính không dành cho người đó.  Hai người điên giữa kinh thành Hà Nội  là lời bộc bạch của những kẻ “tha thiết muốn yêu bậc nhất” nhưng lại không chịu đựng được với “thứ tình yêu cẩu thả, thứ tình yêu chốc lát, thứ tình yêu thấp hèn của tụi con gái bây giờ”; cũng là lời khẳng định: Tình cảm cao khiết nhất, trong sáng nhất, chỉ có thể tồn tại giữa những người bạn đồng hành với nhau.

#2. Vang vọng một thời – Phạm Duy

Vang Vọng Một Thời là một tập sách nhạc gồm 4 quyển, tập hợp 50 bản nhạc quen thuộc của nhạc sĩ Phạm Duy. Từ quyển một đến quyển ba, mỗi quyển gồm 12 bản nhạc; riêng quyển tư gồm 14 bản. Nói như nhạc sĩ thì đây là những bản nhạc “đã từng là kỷ niệm riêng của từng người, có thể gợi lại những nỗi buồn ít hơn niềm vui, rất là đáng nhớ của thời dĩ vãng.”

Vang Vọng Một Thời không chỉ đăng lại bản phổ 50 bài nhạc của Phạm Duy mà còn gửi đến những người yêu nhạc muốn biết thêm những thông tin chi tiết xoay quanh từng bài của ông như: bản nhạc soạn ra với cảm tưởng nào, đã soạn ở đâu, vào năm nào, tự xuất bản hay ai phát hành, đã có những bài viết phê bình của những ai?…

Bên cạnh đó, thông qua những bài phân tích, nhận định, đánh giá viết về nhạc Phạm Duy trong tập sách này, độc giả cũng hiểu thêm được những nét đặc sắc về các kĩ thuật nhạc lí mà ông đã áp dụng để sáng tạo ra những giai điệu tuyệt phẩm.

#3. Bốn mươi năm nói láo – Vũ Bằng

Bốn mươi năm nói láo  là cuốn hồi kí chân thực của Vũ Bằng, viết về báo chí và nghề báo. Vũ Bằng đã thâu tóm được khá toàn diện và trung thực bộ mặt của báo chí công khai nước nhà từ những năm 30 dưới chế độ Pháp thuộc đến tận những năm dưới chế độ Mỹ – Ngụy ở Miền Nam sau này. Bao thăng trầm, thua hay dở của hàng mấy chục tờ báo có tên tuổi trong thời Pháp và thời Mỹ đều được Vũ Bằng với tư cách là một chứng nhân, một người hoạt động dài hơi nhất ghi chép lại.

Hồi ký Bốn mươi năm nói láo của Vũ Bằng là tác phẩm có sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa các đặc điểm, tính chất của ký văn học và ký báo chí. Đặc biệt, vẫn bằng giọng điệu trữ tình suy tư cố hữu, Vũ Bằng đã truyền vào trang sách biết bao tâm huyết cũng như trăn trở về nghề báo – một nghề đang cực “hot” trong xã hội hiện nay.

#4. Quân khu Nam Đồng – Bình Ca

Khu tập thể Nam Đồng là khu gia binh lớn nhất thủ đô Hà Nội, được hình thành cách đây hơn 50 năm. Là nơi ở của hơn 500 gia đình cán bộ quân đội trung, cao cấp, hơn 70 vị tướng đã từng sinh sống và trưởng thành từ Khu tập thể Nam Đồng, nhiều gia đình có cả hai thế hệ “tướng cha” và “tướng con”. Đây là một khu gia binh điển hình, một đại gia đình quân nhân thu nhỏ thời chiến và hậu chiến.

Quân khu Nam Đồng là tiểu thuyết được viết bằng bút pháp hiện thực bởi một cây bút lần đầu tiên xuất hiện trên văn đàn, và cũng là một người con của khu tập thể Nam Đồng. Tác giả vừa là nhân chứng, vừa là nhân vật trực tiếp tham gia vào các sự kiện; lại cũng là người quan sát tỉnh táo có độ lùi thời gian để rút ra những chiêm nghiệm và thông điệp sâu sắc về một giai đoạn lịch sử đặc biệt của đất nước chúng ta.

Tác phẩm đầu tay của Bình Ca là một cuốn sách lôi cuốn, ly kỳ, hấp dẫn, khiến ta khó rời mắt trước khi lật đến trang cuối cùng; cũng là một cuốn sách sẽ mang tới rất nhiều tiếng cười và lấy đi của chúng ta rất nhiều nước mắt…

#5. Nếm Sake ở Kobenhavn (Tác giả: Lê Thanh Hải)

Cuốn sách là trải nghiệm thực tế của Lê Thanh Hải từ hai chuyến đi Đan Mạch trong mùa hè 2015 để dự hội thảo khoa học ngành ẩm thực ở Copenhagen và cho hai con đi chơi ở Legoland – Billund. Một chút giới thiệu về Đan Mạch, một vài suy tư về con đường triết học, đôi dòng suy tưởng về thế giới và chút ít kinh nghiệm dạy con là những gì tác giả muốn chia sẻ với bạn đọc đang sống ở Việt Nam và nhiều nơi trên thế giới trong ngôi làng toàn cầu.

Lê Thanh Hải không phải là nhà văn, anh cũng không theo học bất kỳ khóa sáng tác nào. Cảm hứng đến với anh hoàn toàn tự nhiên, không gượng ép, không khiên cưỡng. Thế nên, tập du ký Nếm Sake ở Kobenhavn, nếu xét về cấu tứ, văn phong hãy còn nhiều hạn chế, nhưng ngược lại, chính sự tự nhiên của ham muốn ghi lại xúc cảm những nơi anh đã đi qua bằng cách viết tưng tửng, dí dỏm lại tạo được nét tươi mới, vẻ độc đáo lạ lùng.

 

  1. Xây dựng con người mới

Tiêu chí: Đây là những tác phẩm  bàn về các bài học nhân văn sâu sắc, giọng văn hồn nhiên; hoặc những bộ sách cung cấp kiến thức nền tảng như triết học, sử học, khoa học, xã hội… được viết lại một cách gần gũi và dễ hiểu cho trẻ em.

#1. Biên niên sử Narnia (Dịch giả: Lê Nguyễn Lê/ Tác giả: C.S Lewis)

Đa số mọi người đều biết đến Biên niên sử Narnia qua những tập phim của Walt Disney mà quên mất rằng để có những khung cảnh hoành tráng đó, hãng phim đã phải dựa trên bộ tiểu thuyết cùng tên của nhà văn C. S Lewis. Và tất nhiên, cũng giống như số phận của rất nhiều cuốn tiểu thuyết được/ bị chuyển thể khác, bộ tiểu thuyết này có những giá trị mà các tập phim không thể truyền tải được.

Trong Biên niên sử Narnia, C. S Lewis đã kể câu chuyện của những đứa trẻ bị rơi vào thế giới khác – Narnia. Thế giới Narnia được tạo ra bởi suy nghĩ của Sư tử Aslan, những suy nghĩ được nối kết theo dòng bằng âm nhạc, tạo ra các rung động tuyệt đẹp. Sự sáng tạo này, xuất phát từ các thần thoại cổ xưa, đặc biệt là Kinh Thánh, đưới ngòi bút của C.S Lewis đã được đẩy lên đến bước hoàn mỹ. Từ hành trình phiêu lưu – trở về thông qua cái tủ áo, những đứa trẻ đã học được bài học đích thực về sự trưởng thành, cũng như sự bất tử của linh hồn mà tác giả đã tinh tế gửi gắm vào trang sách.

#2. Thế giới của Sophie (Dịch giả: Huỳnh Phan Anh/ Tác giả:  Jostein Gaarder)

Nếu bạn đọc cảm thấy quá ngán ngẩm với những cuốn sách triết học dày cộp, khô khan, vứt chồng chất cao thành núi trên mỗi kệ gỗ trong nhà sách, thì tức là đã đến lúc đến với Thế giới của Sophie – cuốn tiểu thuyết về lịch sử triết học được viết bằng giọng điệu trẻ thơ của nhà văn Jostein Gaarder. Cuốn sách này giới thiệu về lịch sử văn hóa và lịch sử triết học phương Tây qua câu chuyện về Sophie và Hilde. Cuộc sống bình lặng của cô bé Sophie mười lăm tuổi bất ngờ bị xáo trộn bởi những mẩu tin nhắn nặc danh trong thùng thư với những câu hỏi như Bạn là ai? Thế giới từ đâu đến?, và những tấm bưu ảnh bí hiểm gửi từ Liban đề địa chỉ người nhận “Hilde Møller Knag, gửi qua Sophie Amundsen”. Nhiều câu hỏi và những điều bí hiểm khác tiếp tục nảy sinh trong thế giới của Sophie, mà để giải đáp những điều bí hiểm đó, ta cần một hiểu biết về triết học phương Tây.

Thế giới của Sophie đã được xuất bản lần đầu tại Việt Nam năm 1998, do Huỳnh Phan Anh dịch từ bản dịch tiếng Pháp. Bản dịch này thiếu một số đoạn so với nguyên bản và còn tồn tại những lỗi chính tả không đáng có. Đến năm 2006, nhà xuất bản Tri Thức xuất bản một bản dịch mới, khắc phục được toàn bộ những nhược điểm có trong bản dịch trước đó.

#3. Bộ sách Hiểu về quyền trẻ em (10 cuốn) (Dịch giả: Trần Lưu Hà Anh/ Tác giả:  Aleix Cabrera)

Bộ sách gồm 10 cuốn đề cập đến 10 nguyên tắc trong Quyền trẻ em. Tuy nhiên, chúng ta sẽ được tiếp cận quyền trẻ em từ một góc nhìn độc đáo: Thông qua những hình vẽ đáng yêu, ngộ nghĩnh cùng các câu chuyện hấp dẫn, đậm chất thơ của cổ tích nhưng vẫn giữ nguyên được giá trị của “Tuyên ngôn về Quyền trẻ em”: quyền được chăm sóc sức khỏe, được giáo dục, được vui chơi giải trí, được bảo vệ khỏi sự bóc lột, được thể hiện quan điểm riêng… và nhiều nhiều quyền khác nữa.

Giản dị, gần gũi, truyền tải thông điệp về những điều tốt đẹp nhất dành cho trẻ em qua ngôn ngữ hình ảnh,… Đó là điều làm nên thành công của bộ sách này.

 

Rất mong các bạn  tham gia bình chọn cho các cuốn sách mà các bạn tâm đắc!

Share
Share:

Leave a reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *